-1ذخيره احتيا طي : معمولا 10 درصد متوسط مصرف ساليانه یک دارو یا تجهیزات مصرفی را بعنوان ذخيره احتياطي مي شناسند كه ميزان موجودي در انبار و داروخانه نبايستي از 10 درصد مصرف ساليانه پايين تر بيايد

2- مدت زمان انتظار: مدت زمان لازم از سفارش يك دارو يا تجهيزات مصرفی به پخش و رسيدن آن به داروخانه را مدت زمان انتظار مي گويند. هرچه اين زمان طولاني تر باشد نياز به افزايش مقدار سفارش جهت جلوگیری از کمبود در دراوخانه مي باش

3 - متوسط مصرف در زمان انتظار: متوسط مصرف از زمان دادن سفارش تا رسيدن يك دارو يا تجهيزات به داروخانه را مي گويند.

4 - نقطه سفارش: نقطه سفارش به جمع مصرف تعداد ذخيره احتياطي و متوسط مصرف در زمان انتظار مي گويند. اگر موجودي به اين نقطه برسد بايستي سفارش به پخش هاي دارويي داده شود. 5-

5- ضريب ABC :توسط اين آناليزداروها و تجهيزات مصرفي داروخانه از نظر حجم ريالي فروش دسته بندي شده

و در 3 گروه A ، B، C قرار مي گيرد:

گروه : A معمولا 7% الي 15 % تعداد اقلام و 70% ارزش ريالي دارو و تجهيزات مصرفي در داروخانه را شامل مي شود. در اكسل مربوط ارزش 1 داده مي شود.

گروه B: معمولا 25% تا 30% تعداد اقلام و 20% ارزش ريالي دارو و تجهيزات مصرفي در داروخانه را شامل مي شود. در اكسل مربوط ارزش 2 داده مي شود.

گروه C : معمولا 55% تا 65% تعداد اقلام و 10% ارزش ريالي دارو و تجهيزات مصرفي در داروخانه را شامل مي شود. در اكسل مربوط ارزش 3 داده مي شود.

توجه : هرچه ارزش عددي بالاتر رود ارزش كالا از نظر كنترل ريالي كاهش يافته و مي توان جهت جلوگيري از كمبود هاي مقطعي ميزان بالاتري خريداري نمود.

اين آناليز به ما مي گويد كه تنها با مديريت مصرف حداكثر 15 درصد اقلام مصرفي مي توان بر 70% هزينه هاي مصرفي دارو و تجهيزات در داروخانه مديريت نمود

6-ضريب حساسيت: داروها و تجهيزات مصرفي از نظر حساسيت مي توانند تحت 3 دسته سنجيده شوند:

الف- استراتژيك: داروها و تجهيزاتي كه از نظر مصرف در داروخانه استراتژيك بوده و كمبود آنها شديدا مي تواند خدمت رساني در داروخانه را متوقف نمايد

ب - حياتي: داروها و تجهيزاتي كه از نظر مصرف در داروخانه حياتي بوده و كمبود آنها شديدا مي تواند حيات بيمار را به خطر بيندازد.

ج- كمبود كشوري: برخي از داروها و تجهيزات مشخص شده است كه بصورت دوره اي در كشور با كمبود مواجه است و بايستي نسبت به خريد بيشتر در دوراني كه كمبود ندارند و دپوي آنها جهت دوره كمبود اقدام نمود.

در هريك از اين سه دسته ارزش عددي 1 الي 3 را به خود مي گيرند.

توجه : هر چه ارزش عددي بالاتر باشد آن دارو يا تجهيزات مصرفی حساسيت بالاتري را داشته و با اعمال ضرايب خود ميزان سفارش را بالاتر خواهد برد. در نهايت با جمع عددي ارزش ها تقسيم بر 3 متوسط ضريب حساسيت بدست می آید.

7- ضريب حساسيت×ضريبABC : از ضرب ضريب حساسيت در ضريب ABC بدست آمده مشخص مي گردد كه يك دارو يا تجهيزات مصرفي از چه اهميتي در تمامي زمينه هاي ريالي، تعدادي و حساسيتي برخواردار است و با اعمال اين ضريب ميزان سفارش حقيقتي تر شده و احتمال كمبود هاي مقطعي را به حداقل ممكن مي رساند و همچنين در مديريت مالي و عدم خواب سرمايه در داروخانه مي تواند موثر باشد.

8-ميزان سفارش: هنگامي كه موجودي يك دارو يا تجهيزات مصرفي به نقطه سفارش رسيده و يا به زير آن رسيده است ميزان سفارش از طريق فرمول زير محاسبه مي گردد:

ميزان سفارش= [(ضريب حساسيت ×ABC )×(ذخيره احتياطي- نقطه سفارش)× 2

9-با تعيين ميزان سفارش حداكثر موجودي: كه مي تواند در داروخانه يا انبار باشد مشخص مي گردد که از طریق فرمول زیر قابل محاسبه است:

حداكثر موجودي= (ميزان سفارش +ذخيره احتياطي) جهت درك بهترفرايند نقطه سفارش در زنجيره تامين دارو و تجهيزات مصرفي نمودار زير مي تواند كمك نمايد.

در برنامه اكسل طراحی شده لیست داروها و تعداد مصرفی در محدوده زمانی یک ساله از نرم افزار داروخانه بدست آمده و سایر موارد مطابق موارد مطرح شده بالا تعیین می گردد.

تصویر فایل ایجاد شده اکسل توضیحات فایل اکسل ایجاد شده:

ستون A( کد): کد داروها و تجهیزات مصرفی مربوط به نرم افزار مورد استفاده در داروخانه

ستون B (کد ژنریک): کد ژنریک دارو یا کد IMED تجهیزات و یا ایران کد داروها و تجهیزات مصرفی داروخانه ستون C(نوع استراتژیک) : تعریف نوع استراتژیک داروها و تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون D(رتبه): رتبه آنالیز ABC داروها و تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون E(گروه فرعی): دسته تعریف شده در نرم افزار داروخانه جهت داروها و تجهیزات مصرفی

ستون F(واحد) : واحد داروها یا تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون G(گروه اصلی): گروه اصلی داروها یا تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون H(نام کالا): نام داروها یا تجهیزات مصرفی استخراج شده از نرم افزار داروخانه

ستون I(فی : مبلغ واحد ریالی داروها یا تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون J(مصرف یک ساله): میزان مصرف یک ساله داروها و تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون K(فی فروش سالانه): مبلغ ریالی فروش سالانه داروها و تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون L(ذخیره احتیاطی): ده درصد مصرف سالانه داروها و تجهیزات مصرفی داروخانه

ستون M(مدت زمان انتظار): مدت زمان سفارش تا رسیدن داروها و تجهیزات مصرفی داروخانه( در فایل اکسل مربوطه جهت کلیه داروها و تجهیزات مصرفی این مدت 10 روز در نظر گرفته شده است اما در واقع این اعداد بسته به نوع دارو و تجهیزات مصرفی متغیر است.

ستون N(متوسط مصرف در زمان انتظار): از متوسط مصرف روزانه در مدت انتظار بدست می آید.

ستون o(نقطه سفارش): از جمع مقدار ذخیره احتیاطی و مصرف در زمان انتظار بدست می آید.

ستون Pضریب ABC : ضریب بدست آمده از آنالیز ABCکه گروه A ارزش 1، گروه B ارزش 2 و گروه Cارزش 3 را به خود می گیرند.

ستون Q(کمبود کشوری): به هر دارو یا تجهیزات مصرفی ارزش 1 الی 3 در نظر گرفته می شود.

مثلاً در خصوص داروی آلبومین در طول سال با کمبود کشوری آن بعلت قطع واردات در دوره های زمانی مواجهیم، به همین علت ارزش 3 را به خود اختصاص داده تا با اعمال ضریب بالاتر، دپوی بیشتری از این دارو را در داروخانه داشته باشیم

ستون R(استراتژیک): به هر دارو یا تجهیزات مصرفی ارزش 1 الی 3 در نظر گرفته می شود.

هر چه عدد بالاتر می رود استراتژیک بودن دارو یا تجهیزات مصرفی بالاتر می رود. مثلاً آلبومین با ارزش 3

ستون S(حیاتی): به هر دارو یا تجهیزات مصرفی ارزش 1 الی 3 در نظر گرفته می شود.

هر چه عدد بالاتر می رود حیاتی بودن دارو یا تجهیزات مصرفی بالاتر می رود. مثلاً آلبومین با ارزش 3

ستون T(ضریب حساسیت): از جمع جبری ستون های کمبود کشوری، استراتژیک و حیاتی تقسیم بر 3 بدست می آید

ستون U(ضریب حساسیت *ضریب ABC): از ضرب ضریب حساسیت در ضریب ABC بدست می آید.

ستون V(میزان سفارش ): از فرمول زیر بدست می آید: [ (ضریب حساسیت*ضریب ABC)*(ذخیره احتیاطی *نقطه سفارش )*2 ]= میزان سفارش

ستون W(حداکثر موجودی): از جمع میزان سفارش و ذخیره احتیاطی بدست آمده و مقدار حداکثری از دارو و تجهیزات مصرفی است که در داروخانه باید باشد.

ستون X(موجودی کالا): موجودی فعلی دارو و تجهیزات مصرفی است که در داروخانه موجود است . در فایل اکسل تهیه شده با مقایسه تعداد نقطه سفارش و حداکثر موجودی بصورت تغییر رنگ باکس به سفارش دهنده داروخانه اعلام می نماید که آیا بایستی دارو و تجهیزات مصرفی سفارش داده شود یا خیر. اگرميزان موجودي پايين تر از ذخيره احتياطي باشد با رنگ قرمز و در صورتي كه بين ذخيره احتياطي و نقطه سفارش باشد به رنگ زرد ، در صورتي كه بين نقطه سفارش و حداكثر موجودي باشد با رنگ سبز ، در صورتي كه موجودي يك كالا بالاتر از حداكثر مجاز موجودي باشد به رنگ بنفش در مي آيد.

در پایان امید وارم این مجموعه مطالب برای همه کار آموزان ، دانشجویان، در رشته های داروشناسی و کار در داروخانه و داروخانه داران مفید باشد.

منابع : بالغ بر 22 سال سابقه کار در داروخانه و سیستم درمان

تهیه و تنظیم : شهرام ایوبی

+ نوشته شده در  سه شنبه سی و یکم مرداد ۱۴۰۲ساعت 7:31  توسط شهرام ایوبی  |